Deri kanseri

0
119
deri kanseri

Çağımızın giderek artan kanseri; Deri kanseri

Derimiz vücudumuzdaki en ağır organımız ve dış dünyaya açılan penceremizdir. Çocukluk ve gençlik yıllarımızda genellikle derimizin kıymetini pek bilmeyiz. Bronzlaşarak, nemlendirici kullanmayarak henüz daha sıvı hacmini ve elastikiyetini kaybetmemiş pürüzsüz derimizi farkında olmadan giderek yaşlandırırız. Tabi bir de bu negatif etkenlere sigara kullanımı da eklenirse deri yaşlanması biyolojik yaşlanmadan daha hızlı hale gelir. 30’lu yaşlar genellikle derideki yaşlanmayı ilk fark ettiğimiz, panik içinde kullanacak kozmetik ürün araştırmasına başladığımız yaşlardır.

Derideki yaşlanma belirtileri nelerdir ?

  • Deride incelme
  • Mimik hareketlerine bağlı kalıcı kırışıklıklar
  • Yatakta yatış pozisyonuna bağlı kırışıklıklar
  • Deri üzerinde koyu renkli lekeler
  • Derideki kırmızı, mor damarlanma artışı
  • Deri elastikiyetinin kaybı (Derimizi çekip bıraktığımızda derinin eski haline dönme süresinde uzama )
  • Deride iyileşmeyen yaralar. (Deri kanseri öncü lezyonları ve deri kanserleri)

Deri kanseri bozulan çevresel faktörlerin de etkisi ile son yıllarda gitgide artmaktadır. Genellikle ileri yaşlarda rastladığımız deri kanserlerine artık daha genç yaşlarda da rastlamaktayız.

Derimiz iki tabakadan meydana gelir.

  • Epidermis
  • Dermis

Epidermis derinin üst tabakasıdır. Vücudu dış etkenlerden korur. Su, elektrolit ve ısı kaybını önler. Dermis epidermisin altındadır. Kıl follikülleri, ter ve yağ bezleri, damarlar, sinirler bu kattadır. Daha derinde deri altı yağ dokusu vardır.

Deri kanseri epidermisin bazal tabakası veya daha üstteki hücre tabakalarından kaynak alabilir. Deri kanserleri daha çok baş-boyunda olmakla birlikte tüm deri yüzeyinde olabilir. Vücudun güneş gören bölgeleri deri kanserlerine daha çok adaydır. Bu nedenle güneş koruyucu kullanımı deri kanserinden korunmada çok büyük önem arz eder

Kimler deri kanseri olmaya yatkındır?

Deri kanserinin esas nedeni güneşten gelen ultraviole ışınlarıdır. Mor ötesi ışın veren elektrik lambaları ve bronzlaştırıcı suni ışık kaynakları da deri kanserlerine neden olabilir.

Ultraviole ışınlarına karşı dünyayı koruyan ozon tabakasının incelmesinin de deri kanserlerinde ciddi bir artışa neden olduğu bilinen bir gerçektir.

En çok risk altında olanlar,

  • Açık tenliler,
  • Derilerinde kolayca çillenme olanlar,
  • Çok fazla sayıda beni (nevüs) olanlar ve bunların değişik şekil ve boyutta olması,
  • Ailesinde deri kanseri bulunanlar,
  • Açık havada fazla zaman geçirenler,
  • Ekvatora yakın bölgelerde, yüksek rakımlı veya yıl boyunca yoğun güneş ışığına maruz kalanlar. Bunların dışında,
  • Herhangi bir sebeple radyoaktif ışın tedavisi (radyoterapi) uygulamaları,
  • Uzun yıllar iyileşmeden kalan açık yaralar,
  • Katran, zift, arsenik vs. gibi kimyasal karsinojen maddelere kronik şekilde maruz kalma,
  • Kronik mikrotravmalara maruz kalma gibi nedenlerle de deri kanserleri gelişebilir.

Deri kanseri tipleri nelerdir ?

  • Epidermisteki bazal hücrelerden kaynaklanan Bazal Hücreli Kanser
  • Skuamöz (yassı) hücrelerden kaynaklanan Skuamöz Hücreli Kanser
  • Melanositlerden (melanin üreten hücreler) kaynaklanan Malign Melanoma

Bazal hücreli kanser; en sık rastlanan deri kanseridir. Yavaş seyreder. Uzak organlara yayılmaz. Nadiren hayatı tehdit eder.

Skuamöz hücreli kanser; sık rastlanan diğer bir deri kanseri tipidir. Dudaklar, yüz ve kulaklarda sık rastlanır. Lenf bezlerine bazen de iç organlara yayılabilir. Eğer tedavi edilmezse hayatı tehdit eder duruma gelir.

Deri kanserlerinin üçüncü tipi olan malign melanomalara daha az rastlanır. Ancak özellikle güneşli bölgelerde yaşayanlarda sıklığı giderek artmaktadır. Deri kanserlerinin en tehlikeli tipidir. Ancak erken teşhis edilirse tam olarak tedavi edilebilme şansı vardır. Teşhis ve tedavide gecikme genellikle ölümcül olmaktadır.

Kanserleşme ihtimali olan deri lezyonları nelerdir?

Sık görülen iki iyi huylu deri tümörü benler ve keratozlardır. Benler, yoğun pigmentli deri hücrelerinin kümeleşmesinden oluşur. Bazen deriden kabarık şekilde, bazen deri ile aynı seviyededir. Bazen doğuştan beri vardır. Bazen de sonradan çıkabilir. Bir çoğunun tehlikesi olmamasına rağmen doğuştan beri var olan geniş ve kıllı dev benler ve değişik renklerde ve sınırları net olarak seçilemeyen benler malign melanomaya dönüşme riski taşırlar.

Benler;

  • Kozmetik nedenlerle,
  • Giysi ve takılarla sürekli tahriş oluyorlarsa,
  • Malign melanomaya dönüşme ihtimalleri nedeniyle cerrahi olarak çıkarılırlar.

Solar veya aktinik keratozlar ise üzerleri pürtüklü veya pullu, kahverengi veya kırmızı renkte yamalar şeklinde görülen deri tümörleridir. Genellikle derinin güneşe maruz kalan bölgelerinde görülürler. Bunların kansere dönüşme ihtimalleri vardır. Kansere dönüşme belirtileri gösterenler cerrahi olarak çıkarılmalıdırlar.

Deri kanserlerini nasıl tanırız?

Bazal ve Skuamöz Hücreli Kanserler çeşitli görünüşlerde olabilirler.2-4 haftada iyileşmeyen, kanama ve ağrı yapabilen deri lezyonların kanser olabileceklerini düşünmek gerekir.

Malign Melanoma ise genellikle bir benden veya normal olan bir deriden başlayabilir.

Herhangi bir bende ortaya çıkan aşağıdaki değişikliklerkanserleşme açısından uyarı kriterleri olarak kabul edilmelidir.

  • Asimetri
  • Kenar düzensizliği
  • Değişik renk tonlarında olma
  • Üzerinde kabuklanma
  • Kanama
  • Kaşıntı
  • Çevresinde kızarıklık
  • Kıllanma artışı
  • Boyutunda > 6 mm’den daha fazla veya anormal bir artış olması.

Bu değişikliklerden biri veya birkaçı gözlenen benler cerrahi olarak çıkarılarak Malign Melanoma açısından histopatolojik incelemeye tabi tutulmalıdır. Tepeden – tırnağa düzenli olarak derinizi muayene ediniz. Sizi şüphelendiren birşeylere rastlarsanız hemen bir Plastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi uzmanına başvurunuz! Plastik cerrahlar tümörü fonksiyonel yapıyı bozmadan ve en estetik görüntüyü sağlayacak şekilde cerrahi olarak çıkartırlar. Çıkarılan dokunun histopatolojik incelemesi ile tam olarak çıkarılıp çıkarılamadığı, zeminde kalıntı kalıp kalmadığı anlaşılabilir.

Deri kanserinin tedavisi nasıl yapılır?

Tedavi kanserin tipine, büyüme evresine, yerleşim yerine göre değişmektedir. Eğer kanser küçük ise işlem lokal anestezi altında kolayca yapılabilir. Bu küçük ve az tehlikeli tiplerde kazıma (küretaj) veya elektrik akımı ile kanser hücrelerini yoketme (dessikasyon) işlemleri de yapılabilir. Ancak bu metodların tedavi açısından güvenilirliği az, iz bırakma ve deformasyon yapma ihtimalleri fazladır.

Kanser büyükse, lenf nodlarına veya vücudun başka bir bölgesine yayılmışsa büyük cerrahi işlemlere ihtiyaç duyulabilir; alt bacakta yerleşimli ileri evre bir kanserde diz altı amputasyon yapılması gibi.

Deri kanserlerinde muhtemel diğer tedavi seçenekleri kriyoterapi (kanser hücrelerinin dondurularak tahrip edilmesi), radyoterapi (ışın tedavisi), kemoterapi (antikanser ilaçların verilmesi)’dir.

Deri kanseri nüks edebilir mi? Nüks ihtimali nasıl önlenebilir?

Deri kanserleri nüksedebilir. Ancak nüks riskini azaltmak veya ortaya çıkabilecek nüksün riskini azaltmak mümkündür.

Bunun için:

  • Doktorunuzun çağırdığı kontrollere düzenli olarak uyunuz.
  • Yaz aylarında özellikle de saat 11.00-15.00 arası saatlerde güneşe maruz kalmaktan kaçınınız. Ultraviole ışınlarının su ve buluttan geçip, kum ve kardan yansıyabileceğini unutmayınız.
  • Dışarda uzun süre kalmanız gerekiyorsa geniş kenarlı şapkalar ve uzun kollu elbiseler giyiniz.
  • Açıkta kalan deri bölümleri için en az 15 güneş koruma faktörlü kremler kullanınız. Yüzdükten ve terledikten sonra da düzenli aralıklarla bu kremleri kullanmaya devam ediniz.
  • Son olarak cildinizi düzenli olarak siz de muayene ediniz. Eğer herhangi bir şüpheniz varsa en kısa sürede plastik cerrahınıza başvurunuz.

Deri kanseri benler, cilt lekeleri benlerin renk değiştirmesi, büyümesi sorunlarınızla ilgili detaylı bilgi ve tedavi yöntemleri için bizimle iletişime geçin.

PAYLAŞ

SORU SOR

Please enter your comment!
Please enter your name here